maten meten

Wat is de doornmaat van een slot en hoe meet je hem?

Twee maten bepalen of een insteekslot in jouw deur past. Je meet ze allebei in een paar minuten, met een schuifmaat of een goede rolmaat. Het slot mag gewoon in de deur blijven zitten.

de twee maten

Wat is een doornmaat?

De doornmaat is de afstand van de voorkant van de voorplaat tot het hart van het krukgat. Het hart is het midden. De voorplaat is de metalen strip die je op de deurrand ziet zitten.

Die maat bepaalt hoe diep het slot in de deur steekt. Is je doornmaat 50 mm, dan zit het hart van je kruk 50 mm vanaf de deurrand. Koop je een slot met een andere doornmaat, dan komt je kruk op een andere plek uit en past je deurschild niet meer.

Wat is de PC-maat?

De PC-maat is de afstand van het hart van de kruk of klink tot het hart van de cilinder. Ook wel de hart-op-hart afstand genoemd, of kortweg "de afstand". Deze maat bepaalt of jouw deurschild past.

Beide maten in millimeters. De PC-maat meet je van hart tot hart. De doornmaat is de uitzondering: die meet je van de voorkant van de voorplaat tot het hart van de kruk, dus van rand tot hart.

Je ziet de term ook wel zonder streepje geschreven, als "pc maat" — het gaat om dezelfde afstand.

En wat zijn SL- en WC-maat?

Het gaat steeds om dezelfde afstand: van het hart van de kruk tot het hart van het tweede gat. Alleen de naam verschilt, want dat tweede gat is bij iedereen anders.

  • PC — profielcilinder. Het ovale gat waar je sleutel in gaat. Verreweg het meest voorkomend bij voordeuren en moderne binnendeuren.
  • SL — sleutelgat voor een baardsleutel, ook wel BB of bontebaard genoemd. Het klassieke sleutelgatje dat je in oudere binnendeuren ziet.
  • WC — toiletsluiting. Een draaiknop aan de binnenkant en een schroefgleuf met vrij- of bezetindicatie aan de buitenkant. Zit meestal op de wc- en badkamerdeur.

Weet je niet zeker welke je hebt? Kijk waar je sleutel of knop in valt. Een ovaal gat is PC, een klassiek sleutelgat is SL, een ronde knop met een gleuf aan de andere kant is WC.

tekening

Waar zit welke maat

Je kijkt hier op het deurvlak. Het slot zit in de deur; de gestippelde lijn is de slotkast die je niet ziet.

Tekening van een deur met insteekslot, met de doornmaat en de PC-maat aangegeven De doornmaat loopt horizontaal van de voorkant van de voorplaat op de deurrand tot het hart van de kruk. De PC-maat loopt verticaal van het hart van de kruk tot het hart van de cilinder. je kijkt op het deurvlak voorplaat slotkast kruk cilinder doornmaat pc-maat maten in mm
Voorbeeldslot. Jouw maten kunnen afwijken — daar gaat deze pagina juist over.
stap voor stap

Doornmaat meten

Reken op vijf minuten. Je hebt alleen een schuifmaat of rolmaat nodig, en iets om het op te schrijven.

1

Met het slot nog in de deur

Zet je meetlat op de voorkant van de voorplaat, de metalen strip op de deurrand. Meet van daaruit loodrecht naar binnen, tot het hart van de kruk.

Het slot mag in de deur blijven zitten. Zit de kruk er nog op, meet dan naar het midden van de krukas — dat vierkante stiftje waar de kruk op zit.

Meet naar het hart, niet naar de rand. Een veelgemaakte fout is meten tot de rand van het krukgat. Dat scheelt de helft van de gatdiameter, dus zo'n 4 mm, en dan past er niets meer.
1b

Met het slot eruit

Heb je het slot al uit de deur? Leg het dan plat neer en meet van de buitenkant van de voorplaat tot het hart van het vierkante krukgat in de slotkast.

Dat geeft dezelfde maat. Het voordeel is dat je de schuifmaat er beter bij kunt en dat je meteen de lengte en breedte van de voorplaat kunt opnemen — dat zijn de vragen 020 en 030 op het aanvraagformulier.

tweede maat

PC-maat meten

Deze meet je op het deurvlak, niet op de rand.

2

Van hart kruk naar hart cilinder

Meet op het deurvlak, dus op de platte kant van de deur, niet op de rand. Ga van het hart van de kruk of klink naar het hart van de cilinder.

Zit er een deurschild overheen, dan kun je die maat ook aflezen van het schild zelf: daar staat vaak 55, 72 of 92 in gestempeld, soms met een schuine streep en een 8 erachter. Die 8 is de dikte van de krukstift, niet de PC-maat.

Heeft je slot alleen een kruk en verder niets, bijvoorbeeld een loopslot dat alleen dichtvalt? Dan is er geen tweede gat en dus geen tweede maat.

3

Controleer en schrijf op

Meet allebei de maten een tweede keer. Het liefst met een schuifmaat, want die leest nauwkeuriger af dan een rolmaat.

Bij een slot is één millimeter al genoeg om het niet te laten passen. Twee keer meten kost je dertig seconden en bespaart je een mal die niet klopt.

gangbare maten

Alle gangbare doornmaten en PC-maten

Handig om je eigen meting mee te vergelijken. Wijkt die af, dan is er niets mis — lees verder.

Gangbare doornmaten en PC-maten per slottype
Doornmaat Slottype Waar je die tegenkomt Gangbare PC-maat
doornmaat 20 mm
doornmaat 25 mm
smaldeurslot Smalle aluminium en kunststof profieldeuren, waar geen dikker slot in past. PC 72 · PC 85 · PC 92
doornmaat 30 mm
doornmaat 35 mm
smaldeurslot of loopslot Profieldeuren en dunne binnendeuren. PC 72 · PC 92
doornmaat 40 mm
doornmaat 45 mm
smaldeurslot of insteekslot Oudere en dunnere binnendeuren, en de bovenkant van de smaldeurreeks. PC 55 · PC 72 · PC 92
doornmaat 50 mm insteekslot De standaard bij Nederlandse binnendeuren. Verreweg het meest voorkomend. PC 55 · PC 72
doornmaat 55 mm
doornmaat 60 mm
insteekslot of oplegslot Regelmatig in deuren van vóór 1990, toen 50 mm nog geen standaard was. PC 55 · PC 72
doornmaat 65 mm
doornmaat 70 mm
insteekslot of loopslot Dikkere deuren, buitendeuren en tuindeuren. PC 72 · PC 92
doornmaat 80 mm insteekslot Zware buiten- en poortdeuren. PC 72 · PC 92

Per slottype op een rij

  • Smaldeursloten (doornmaat 20 tot 45) — voor aluminium en kunststof profieldeuren. De slotkast is smal, want er is weinig vlees in het profiel. Vaak PC 92 of PC 72.
  • Loopsloten (doornmaat 35 tot 70) — binnendeuren zonder sluiting. De deur valt alleen dicht, er zit geen cilinder of sleutelgat in, dus er is geen PC-maat.
  • Insteeksloten (doornmaat 40 tot 80) — de standaardgroep, met doornmaat 50 als veruit meest voorkomende maat.
  • Oplegsloten (doornmaat 60) — op de deur gemonteerd in plaats van erin. De doornmaat meet je hier aan de buitenkant van de deur.
  • PC 85 en PC 92 — meerpuntsluitingen, smaldeursloten en Duitse deuren.

De krukstift is in Nederland vrijwel altijd 8 mm dik. Zie je op je deurschild "72/8" staan, dan is 72 de PC-maat en 8 de dikte van de stift. Bij een wc-slot van 57 mm is de toiletstift 5 mm; bij de andere wc-maten is dat 8 mm.

SL- en WC-maten. Heb je geen cilinder maar een sleutelgat of een toiletsluiting, dan gelden dezelfde afstanden onder een andere naam: SL 56 en SL 72 bij een baardsleutel, en WC 55, 57, 63 of 72 bij een toiletsluiting. WC 63 is daarvan de meest voorkomende.

Mijn maat staat er niet bij

Staat jouw combinatie niet in de tabel? Dan bestaat er waarschijnlijk geen kant-en-klare freesmal voor. Fabrikanten voeren alleen de gangbare maten: doornmaat 50 en 60, PC 55 en 72. Alles daarbuiten moet je zelf uitmeten en aftekenen — of je laat er een mal voor maken op jouw maten.

Deuren van vóór 1990 hebben vaak een maat die niet in het standaardrijtje past, en ook bij verbouwingen en zelfgemaakte deuren komt van alles voor. Dat is geen uitzondering, dat is dagelijks werk.

hoe nu verder

Als je je maten hebt

Een freesmal aanvragen

Vul het aanvraagformulier in met je doornmaat, PC-maat en de rest van je maten. Dat is nog geen bestelling. Naar het formulier

Zien wat het kost

Eén vaste prijs van € 45 per mal, met alles erin: de mal, de voorsnijhulp, de tekening op schaal en de werkinstructie. Naar de prijs

Je deurbeslag opmeten

De drie schroefgaten van je deurschild, gemeten vanaf het hart van de kruk. Naar de meetuitleg

Alvast lezen hoe je freest

De vier stappen die je met de mal doorloopt, inclusief de controles en de proefsnede. Naar de werkwijze